Okay, maar Onthou

Op skool was die ATKV vir my iets soos cocaine in vandag se tyd. Hierdie instansie was ‘n voertuig tot ‘n meer akkurate uitdrukking van die binnewêreld (soms tot my skaamte): redenaars (en in die breër konteks): Afrikaans. Die ATKV was derhalwe… ‘n Taaltuig.

Nou’s ons almal se oë lekker nat gerol en gereed vir die res. Raait. Iewers tussen ‘hier’ en ‘daar’, dink ek, bestaan daar ‘n derde plek. ‘n Plek waar jy in jou kajuit sit, reeds buite die grense van jou land met ‘n one-way ticket oppad is na die Nuwe Wêreld. En in hierdie liminale spasie ontdek mens daar’s ‘n andersheid in jou hart: die effek van ‘n eenrigting-kaartjie. Die oomblik wat mens die oewer van jou geboorteland vir goed verlaat, kom sit daar ‘n vakuum van kultuur-identiteit in mens se binneste. En ‘nature’, natuurlik, ‘abhors a vacuum…’

En na lang laatnag gesprekke die afgelope week, besef ek, iewers tussenin is daar Australiese eks-Suid-Afrikaners wie met ‘n stukkie vakuum sit, ‘n ruimte waarin daar ‘n nuwe, derde identiteit gebore is. ‘n Identiteit wat in breë hale steeds soos Afrika lýk, maar lankal reeds die patrone, maniere en motiverings van die Nuwe Wêreld omhels en omarm het.

Nou wonder ek: hoe sal ‘n ATKV in Australië lyk? ‘n Austri-kaner? Sal dit steeds die fynere nuanses van die kontinent in sy DNA onthou? Dieselfde DNA wie vorm aan die instansie gegee het? Of sal die kartels en fynproe mettertyd plek maak vir nuwe woorde en uitdrukkings? Maar meer as dit: Is die proses noodwendig ‘n ‘agteruitgang’ van ‘n kultuur of is dit die geboorte van ‘n ge-assimileerde, nuwe (derde) kultuur wat nuwe taal-, kuns-, en kultuur bastions na vore bring? Ek’s nog onseker.